Çalışan buluşları, çalışanlarınızın iş süreçleri sırasında geliştirdiği buluşların hukuki statüsünü belirler. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, çalışan buluşlarını hizmet buluşu, serbest buluş ve karma buluş olmak üzere üç kategoride düzenler. Şirketinizin hak ve yükümlülüklerinin doğru belirlenmesi için danışmanlık sağlıyoruz.
Çalışan buluşları yönetimi, hem şirket hem çalışan için kritik öneme sahiptir. Hak sahipliği belirsizlikleri, gelecekte ciddi hukuki anlaşmazlıklara yol açabilir. Kenz Patent olarak, çalışan buluş politikalarınızın oluşturulması ve yönetilmesinde destek sunuyoruz.
Çalışan Buluşu Türleri
1. Hizmet Buluşu: Çalışanın görev tanımı gereği veya şirketin imkanlarını kullanarak geliştirdiği buluşlardır. Hak sahibi şirkettir. Ancak çalışana makul tazminat ödenmelidir. Patent başvurusu şirket adına yapılır.
2. Serbest Buluş: Çalışanın iş dışında, şirket kaynaklarını kullanmadan geliştirdiği buluşlardır. Hak sahibi çalışandır. Şirketin herhangi bir hakkı yoktur.
3. Karma Buluş: Hem çalışanın görev alanına giren hem de şirket imkanları kullanılarak geliştirilen buluşlardır. Şirket 4 ay içinde hak talebinde bulunmazsa, buluş çalışana kalır.
Şirket Yükümlülükleri
• Çalışan buluş bildirimini kabul etme ve yanıtlama
• Hizmet buluşu ise patent başvurusu yapma
• Çalışana makul tazminat ödeme
• Buluş kayıtlarını tutma
• Gizlilik yükümlülüğü
• İş sözleşmelerinde buluş hükümlerini belirleme
Çalışan Buluş Sözleşmeleri
İş sözleşmelerinizde veya ayrı buluş sözleşmelerinde şu hususlar düzenlenmelidir:
• Buluş bildirimi prosedürü
• Hak sahipliği belirleme kriterleri
• Tazminat hesaplama yöntemi
• Gizlilik ve rekabet yasağı
• Uyuşmazlık çözüm mekanizması
Tazminat Hesaplama
Hizmet buluşları için çalışana ödenecek tazminat, buluşun ekonomik değeri, şirketin katkısı, çalışanın pozisyonu ve maaşı dikkate alınarak hesaplanır. Patent geliri elde edilirse, gelirin belirli bir yüzdesi çalışana ödenebilir. Tazminat belirlenmemişse, mahkeme tarafından takdir edilir.
Buluş Yönetimi Politikası
Şirketinizde çalışan buluşlarının etkin yönetimi için:
• Invention Disclosure Form (Buluş Bildirim Formu) oluşturun
• Değerlendirme komitesi kurun
• Net prosedürler belirleyin
• Çalışanlara eğitim verin
• Ödüllendirme sistemi oluşturun